Այսինքն այն`  ինչը արդեն մեկ քանի տասնամյակ է ի վեր ոչ միայն ասում ` այլև մեն-մենակ իրագործում ենք մենք և ԷՈՒԹՅՈՒՆ Ազգային Իմաստության Տաճարը:
     Տե`ս.
 - «Հարատրման Ուխտ»-1986 թ., ( www.eutyun.org/S/E/E/HaratUxt.htm):

- «Ինքնաճանաչում և դարձյալ ինքնաճանաչում»-1988 թ.,( www.eutyun.org/S/X/HZ/HZ_Inqnachanachum%20hay_AleqsandrVarpetyan.htm )

- ԷՈՒԹՅՈՒՆ ԱԻՏ-ի ողջ «Ծրագիրը, կանոնադրությունը և գաղափարախոսական դրույթները»-Երևան 1991թ. (մասամբ այստեղ. www.eutyun.org/S/E/Taregrutyun/EAITT.htm  ) :

- «Արմատ, ինքնություն և ինքնագիտակցություն»-1992 թ.,(www.eutyun.org/S/E/EHandes/EHNH

_06_10.htm ) այլուր և իհարկե.
- «ԷԱԿԱՆՔ-Ազգ և նոր հազարամյակ»- հազարամյակային նախածրագիրը ( հատոր 1-ին, Երևան-2002, հ. 3, «Հայտնություն», Երևան -2006, հ. 2 «Միջօրեական»  և  հ. 4 «Ձիու քայլ» հատորները հրապարակման ենթական չեն... ):

  Եվ այս ամենը ոչ միայն որպես սոսկ «ինքնության և ազգային անվտանգության» պայման` այլև որպես կայացման, էացման և հարատևման անշրջանցելի գրավական: Այսուհանդերձ, հայրենի իշխանություններին և ոմանց 22 տարի պահանջվեց հայագիտությունը գոնե որպես «ինքնության և ազգային անվտանգության» նախապայման գիտակցելու համար:
     Մինչ այդ, ԷՈՒԹՅՈՒՆԸ հայագիտությունը դասել էր «զուտ ազգանշանակ գիտությունների» առաջին աստիճանում, որպես ազգի կայացումն ու  էացումը գիտականորեն կազմակերպելու հրամայական («ԱՐԻԱԿԱՆՔ»-ազգային էախոսություն, Երևան-1997թ. էջ 177 ): 2002թ.  ԷՈՒԹՅԱՆ մերձակից և գաղափարակից, ՀՀ Վարչապետ Անդրանիկ Մարգարյանի 15/07/2002 N° 1302-Ն որոշմամբ, հայագիտությունը դասվում է ՀՀ գիտությունների և տեխնիկայի զարգացման գերակայությունների առաջին աստիճանում  ( տե'ս http://www.eutyun.org/S/E/Taregrutyun/EAITT.htm  էջում):
     Սույն կայքի ԽՈՀԱՇԽԱՐՀ  բաժնում, մենք « ԱՉՔԱԼՈՒՍԱ±ՆՔ ԹԵ±...» խորագրով անդրադարձել էինք նման այլ մեկ երևույթի, երբ ՀՀ առաջին նախագահը Ազատության հրապարակում 5.10.2011 ելույթով ի վերջո խոսեց ազգային ծագումնաբանությունից, հայագիտությունից և ազգաբանությունից, ինչը հայոց քաղաքական կյանքում և հատկապես նրա համար հիրավի երևույթ էր...(www.eutyun.org/S/E/X/X-I.htm ):

     Այդպես, ԷՈՒԹՅԱՆ գաղափարները մաս-մաս և աստիճանաբար հակված են մտնելու իրականություն , ճիշտ այնպես` ինչպես նախատեսված էր «ԱՐԻԱԿԱՆՔ»-ազգային էախոսության  «Իրացում» բաժնում.         -«Այդպես հատվածայնորեն և աստիճանական ընդլայնմամբ կարող են կենսագործվել ԱՐԻԱԿԱՆՔ-ի հիմնադրույթները... » ( Երևան-1997թ. էջ 243):

    Այսուհանդերձ կա այլ մեկ գերկարևոր հանգամանք: Հայագիտությունը չի սահմանափակվում ո'չ միջնադարով, ո'չ անգամ նախապատմական ծագումնաբանությամբ, այլ մասնավորապես արդի հայ իրականությամբ ու հայոց նորօրյա հատկանիշներով: Իսկ դրանք ավելի քան մտահոգիչ են, չասելու համար` օրհասական: Առանց այդ, հայագիտությունը միայն սեղանաճառ է, երբ արդ.
                                                Որքան ճանաչում ենք հայոց` առավել հարգում  ենք այլոց...